muslim.uz

muslim.uz

Бухоро сафари давомида Ўзбекистон мусулмонлари идораси бўлим мудири Алижон қори Ҳайдаров етти пир силсиласининг иккичи буюк устози замини Шофиркон туманидаги Хўжа Ориф Ревгарий қуддиса сирруҳу қадамжолари яқинидаги жоме масжидга ташриф буюрди. Масжид аҳли билан пешин намозини адо этиб, илмий-маърифий мавъиза қилиб берди.

Мавъиза давомида Бухоро заминидан етишиб чиққан буюк алломалар, Бухоро заминининг Ислом цивилизацияси ривожидаги тутган ўрни, фарзанларимиз тарбиясига буюк илмий меросимизнинг аҳамияти хусусидада илмий суҳбат ўтказилди.

Дарҳақиқат, Аллоҳ таоло илм излашни, илм ўрганишни барча мусулмон бандаларига буюрган. Қуръони Каримнинг бир неча оятлари бунга далолатдир: “…Аллоҳ сизлардан имон келтирган ва илм ато этилган зотларни (баланд) даража (мартаба)ларга кўтарур. Аллоҳ қилаётган (барча яхши ва ёмон) амалларингиздан хабардордир”, деб марҳамат қилади (Мужодала сураси, 11-оят).

Бундан ташқари Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссаломдан илм ва илм аҳлларининг фазилати ҳақида кўплаб ҳадиси шарифлар ривоят қилинган. Абу Умома розияллоҳу анҳудан ривоят этилади. У зот айтадилар: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳузурларида бири обид ва бири олим бўлган икки киши зикр этилди. Шунда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Олим кишининг обидга нисбатан фазли менинг ораларингиздаги энг қуйи табақа вакилига нисбатан фазлим кабидир”, – деб марҳамат этдилар. Сўнг яна у зот алайҳиссалом: “Дарҳақиқат, Аллоҳ, Унинг малоикалари, осмон ва ер аҳллари, ҳатто инидаги чумоли ва ниҳоят денгиздаги балиқлар ҳам одамларга яхшилик ўргатувчи олимларга мағфират сўраб дуо қилишади”, – дедилар. Бу ҳадисни ҳамюртимиз Имом Термизий ҳам ривоят этганлар.

Бугунги кун ёшлари динимиз аҳкомлари ва уламоларимизнинг илмий меросларини ўрганиш билан бирга, уни ҳаётга татбиқ қилсалар, ўйлаймизки келажак ёш авлоддан буюк алломалар етишиб чиқса ажабмас.

Суҳбат давомида устоз масжид аҳлидан тушган саволларга жавоб берди. Маъруза сўнггида Аллоҳдан юртимизнинг тинчлиги, барқарорлигини ва ўтганларимиз ҳақига дуои-хайрлар қилинди.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати

Тошкент шаҳридаги “Убай ибн Каъб” масжиди имом-хатиби Абдулҳаким домла Матқулов Ромитан туманида жойлашган “Амир Ҳамза” жоме масжидига ташриф буюриб, масжид аҳлини гўзал суҳбатлари билан хушнуд этди.
Маърузада "Тинчлик қадри", "Силаи раҳм", "Илмнинг фазилатлари" тўғрисида суҳбат юритилди.

Дарҳақиқат, тинчлик ва хотиржамлик Аллоҳ таолонинг катта неъматларидан биридир. Қолаверса, барча эзгу ишлар рўёбга чиқишининг боиси ҳам осойишталикдир. Шундай экан, инсонлар нафақат мавжуд тинчликни қадрига етиб, шукрини адо этишлари, балки унга ношукрлик қилиб путур етказишдан ҳам сақланишлари лозим.

Халқимизда “Қўшнинг тинч – сен тинч” деган мақол бор. Халқимизнинг орзуси, мақсади битта – жаҳондаги барча мамлакатларда, элларда тинчлик ва барқарорлик ҳукм сурсин, одамлар бахтли ва фаровон ҳаёт кечирсин. Шунинг учун ҳам халқимиз Юртбошимиз бошчилигида доимо қўшни юртларда тинчлик бўлишини истаб келади. Бу айни динимизнинг ҳам ғоясидир. Аллоҳ таоло инсонни ер юзини обод қилиш учун яратди ва Ўзига ердаги ўринбосар қилди. Ерни куфру исён билан, бузғунчилик билан вайрон қилиш, мавжудотларнинг насл-уруғини қуритишдан қаттиқ қайтарди.

Қуръони каримда бундай дейилади: “Ерни (Аллоҳ хайрли ишларга) яроқли қилиб қўйгандан кейин (унда) бузғунчилик қилмангиз! Унга (Аллоҳга) ҳам қўрқинч ва ҳам умид билан дуо қилингиз! Аллоҳнинг раҳмати эзгу иш қилувчиларга яқиндир” (Аъроф сураси 56-оят).

Якунда юрт тинчлиги, халқ фаровонлигини сўраб хайрли дуолар қилинди.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати

الأربعاء, 08 أيلول/سبتمبر 2021 00:00

Файзли суҳбатдан намозхонлар мамнун бўлди

Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳомиджон қори Ишматбеков Ғиждувон туманида жойлашган етти пир силсиласининг устозларидан бўлган “Абдулхолиқ Ғиждувоний” қадамжоси яқинида барпо этилган муҳташам масжидга ташриф буюрди.

Ҳомиджон қори Ишматбеков Нақшбандия тариқатининг устозлардан бўлмиш ҳазрат Абдулхолиқ Ғиждувоний қуддиса сирруҳу номларига барпо этилган масжид жамоаси аҳли билан пешин намозини адо этгандан сўнг йиғилганларга “Бухоро алломалари ва илмнинг фарзлиги” ҳақида маъруза қилиб берди.

Масжид жамоаси билан дилдан қилинган суҳбатлар савол-жавобларга уланиб, намозхонларда катта таассурот қолдирди. Суҳбат якунида мустақил юртимизда олиб борилаётган улкан ўзгаришларнинг янада равнақ топиши, эл-юрт тинчлиги ва мамлакат ободлиги, ҳаётимиз янада фаровон бўлишини тилаб дуои хайрлар қилинди.

 

 

 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати

الأربعاء, 08 أيلول/سبتمبر 2021 00:00

Диний таълим бўйича Олий маъҳад пешқадамдир

Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳомиджон домла Ишматбеков

الأربعاء, 08 أيلول/سبتمبر 2021 00:00

Исломда аёлларнинг илм олишдаги хақлари

Ислом динида аёллар масаласига алоҳида эътибор берилган бўлиб, уларнинг оилада, жамиятда ва умуман, ҳаётда муносиб ўринга эга эканлари баён қилинган. Ушбу юксак эътиборни Қуръони каримдаги бир нечта суранинг аёлларга бағишлангани, уларда аёллар масаласи кўтарилгани, аёлларнинг номи билан номланганида ҳам кўриш мумкин.

Аёллар Исломда она, опа-сингил, жуфти ҳалол ва қиз сифатида ҳурматланиб, аёл кишига латофатли хилқат, ибо ва хаё тимсоли сифатида қаралиб, уни химоя қилиш, асраб авайлаш лозим эканлиги уқтирилади ва бу вазифа эркакларнинг зиммасига юкланади. Қиз ота кафтида, аёл эр бағрида ва оналар фарзандлар боши узра кўтарилиб, қадрланиши буюрилган. Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) видолашув хажида хутба қилиб, унда ўта муҳим масалаларни баён қилдилар. Жумладан,  эркакларни ўз аёлларига нисбатан яхши муомалада бўлишга буюрдилар. Хадисларнинг бирида эса: “Мўминларнинг энг имони комили гўзал хуқлисидур. Сизлининг энг яхшингиз аёлига яхши муомалада бўлганингиздир”. деганлар.

Ислом дини эркаклар билан бир қаторда аёлларни хам илму маърифатли бўлишга тарғиб этади. Қуръни каримнинг умумий маънода келган оятлари эркака ва аёлларга бирдек тааллуқли бўлгани жихатидан: “Эй Роббим! Менга илмни зиёда эт!”  (Тоҳо, 114) оятидан аёллар хам илмларини ошириш йўлида саъй-харакат қилмоқлари лозим экани келиб чиқади. Зотан, Пайғамбаримиз (алайхиссалом) илм талаб қилиш хар бир мусулмон эркак ва аёлга фарз эканини таъкидлаб ўтганлар.

Ўз юртимиз тарихига ҳам назар солсак, Нодира, Увайсий, Анбар отин, Бибихоним каби ҳам дунёвий, ҳам диний илмларда илғор бўлган аёлларнинг номларини санаб ўтиш мумкин.

Ёки самарқандлик олима Фотима бинти Муҳаммад Самарқандийни олайлик. У аёл фақиҳалардан бири бўлган. Буюк фақиҳ Муҳаммад ибн Аҳмад ибн Абу Аҳмад Алоуддин Самарқандийнинг қизи, “уламолар подшоси” деб лақаб олган Алоуддин Косонийнинг турмуш ўртоғи эди. Олима Туркистонда, Шошнинг орқа томонидаги Косон шаҳрида таваллуд топган. У отасидан ҳадис ва фиқҳдан таълим олган. Отасининг машҳур “Туҳфатул фуқаҳо” (“Фақиҳлар туҳфаси”) асарини ёддан билган.

Ислом дини аёл кишини илмли, маърифатли бўлишга буюради. Тарихдан маълум, аёллар ҳам Ислом раҳна­молигида илм ва маданиятнинг энг юқори даражасига кўтарилганлар. Аёллардан машҳур табиблар етишиб чиққан. Мисол учун турли кўз касалликларини аниқлаб, давосини топган Зайнаб ва Қози Абу Жаъфар Тоф­жолийнинг қизи Уммул Ҳусно араб дунёсининг машҳур табибаларидан ҳисобланган. Яна Карима Утрузия, Сай­йида Нафийса бинту Муҳаммад каби аёл муҳаддислар ҳам бўлган.

Ҳозирда аёллар фақат уйда ўтиришлари керак, илм олмасалар ҳам бўлади, уй юмушларини қилиб, фарзанд тарбияси билан машғул бўлсин, дейдиганларга қарата Ислом мўмину мўминаларга баробар равишда илм олишни тарғиб қилади, деб баралла айта оламиз. Чунки Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Илм олиш мўмин ва мўминага фарздир”, деб марҳамат қилганлар.

Шунингдек, уламолар ва фақиҳлар фарзи айн илмларда аёллар ҳам эркаклар каби тенг ҳуқуқли эканларига ижмо қилишган.

Ал­лоҳ таоло марҳамат қилади: “Ким, у хоҳ эркак бўл­син, хоҳ аёл, мўминлик ҳолида савобли ишлар қил­са, айнан улар жаннатга кирурлар ва уларга хур­мо данагининг ипича ҳам зулм қилинмагай” (Нисо сураси, 124)

Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг уйларида қилган барча ишлари, муаммо-ю юриш-туришларини нақл қилишда у зоти шарифнинг покиза аёлларининг ҳиссалари кўп эканини биламиз. Набий алайҳиссаломнинг аёлларидан кўплари шариат аҳкомларини ўргатувчи устоз, Қуръон ёд олган қория, ҳадисларини етказувчи муҳаддиса ва фақиҳа бўлиб, ўткир қобилиятлари, нодир заковатлари билан машҳур бўлганлар. Хусусан, Ойша онамиз мерос масаласида математикани пухта билганлари боис ҳаттоки баъзи машҳур саҳобалар ҳам мерос тақсимлашда улардан маслаҳат сўрар эдилар. Ислом келгунига қадар каср сон ҳақида кишиларда тушунча бўлмаган. Қуръони каримда мерос масаласида келган ҳукмларни эса Ойша онамиздек пухта биладиган ва тақсим қилиб берадиган фақиҳа бўлмаган.

Баъзи ота-оналар қизларини кўчага чиқармай, ҳеч қаерда ўқитмай, жойи чиқса, тезроқ турмушга бериш ҳақида ўйлашади. Модомики, Пайғамбаримиз алайҳиссаломнинг покиза аёллари, муборак оналаримиз аёлларга илм ўргатиш, шариат ҳукмларини етказишда Расули акрам ёнларида туриб, у зотга кўмакдош ва маслакдош бўлганлар.

Ислом дини аёл-қизларни улуғлаб қўйган, улар илм олиш ва касб-ҳунар эгаллашда етарлича ҳақ-ҳуқуққа эгалар

Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) хаммадан олдини аёллари Хадича онамиз (розияллоху анхо) ёрдам кўрсатганлари маълум. Ҳазрат Ойша онамиз (розияллоху анхо) бу уммат аёлларнинг олимаси ва Қуръон вазифаси эди. Абдуллох ибн Маъсуд (розияллоху анхо) энг етук фақиха эди. Зайд ибн Собит (розияллоху анху) хофиз бўлса, Хафса бинту Умар (розияллоху анхо)хофиза бўлган. Хасан Басрий (рахматиллохи алайх) йирик машойих бўлса, Робия Адавия (рахматиллохи алайх) катта машойихлар мақомида эди.

Динимиз ва жамиятимизда аёл-қизларимизнинг илм олишда ва ўргатишда ҳақ-ҳуқуқлари бор. Бу дунёда иззат охиратда шараф бўлган илмни аёл-қизларимизга ўргатиб, келажакда ватанимиз равнавқи йўлида хизмат қиладиган, буюк аждодларимизга хос ва мос авлодлардан бўлишларини Яратгандан сўраб қоламиз. 

 

Одилжон Нарзуллаев Янгийўл туман Имом Султон жоме масжиди Имом хатиби

Видеолавҳалар

Top